Ban công và lô gia: phơi đồ, trồng cây, lưới an toàn và mấy lời kiêng hay nghe
Những bài trước trong mục này đi qua các phòng bên trong. Bài này ra tới mép nhà: ban công và lô gia. Với người ở chung cư, đây là chỗ duy nhất chạm ra ngoài trời, chỗ duy nhất có nắng thật, gió thật. Vì thế nó được gửi gắm rất nhiều: đặt cây để “đón vượng khí”, treo chuông gió “gọi tài lộc”, kiêng phơi đồ lót cho “khỏi xui”.
Ban công cũng là nơi xảy ra những tai nạn nặng nhất trong căn hộ: trẻ trèo, chậu cây rơi, đồ đạc bay xuống đường. Bài này sắp lại theo thứ tự nên nghĩ: an toàn, nước, gió, rồi mới tới cây và vật phẩm.
Ban công và lô gia khác nhau chỗ nào
Hai chữ hay dùng lẫn, nhưng khác nhau ở chỗ quan trọng cho việc sắp xếp:
- Ban công thường đua ra ngoài mặt tường, ba mặt thoáng, có lan can. Gió mạnh, nắng nhiều, mưa tạt vào được.
- Lô gia lõm vào trong, chỉ một mặt mở ra ngoài, hai bên là tường. Kín gió hơn, ít mưa tạt hơn, hay được dùng làm chỗ giặt phơi.
Cây chịu nắng gắt hợp ban công hướng tây. Cây ưa bóng bán phần hợp lô gia. Đồ phơi khô nhanh ở ban công nhưng dễ bay. Nhận ra nhà mình có loại nào trước khi mua sắm.
🔴 Trẻ nhỏ và ban công: ba việc không được hoãn
Nhà có trẻ dưới mười tuổi, ba việc sau nên làm trước mọi chuyện khác ở ban công:
- Không để bất cứ thứ gì trẻ leo lên được sát lan can: ghế, thùng, chậu cây to, máy giặt, giá phơi gấp. Phần lớn trường hợp trẻ ngã từ ban công đều có một món đồ làm bậc.
- Lắp lưới hoặc khung an toàn cho lan can, nhất là lan can có song ngang (trẻ dùng như thang) hoặc khe song quá rộng. Lưới phải được lắp chắc vào kết cấu, kiểm tra độ căng và độ mục định kỳ vì nắng làm dây lão hoá.
- Cửa ra ban công có chốt cao, ngoài tầm tay trẻ, để trẻ không tự ra một mình.
Ở nhiều chung cư, lắp lưới hay khung phải theo quy định của ban quản lý về mặt đứng toà nhà và lối thoát hiểm. Hỏi ban quản lý trước khi lắp; đừng vì quy định mà bỏ hẳn việc che chắn.
Chậu cây nặng, gió tầng cao và đồ rơi
Ở tầng cao gió mạnh hơn mặt đất nhiều. Mấy điều ít người tính:
- Không đặt chậu trên mép lan can hoặc treo ra ngoài lan can. Một chậu nhỏ rơi từ tầng mười đủ gây chết người dưới đất.
- Đất ướt rất nặng. Một hàng chậu lớn tưới đẫm có thể nặng hàng trăm cân dồn lên một khoảng sàn nhỏ. Ban công là phần sàn đua ra, sức chịu tải có giới hạn; muốn đặt bồn cây lớn, hỏi ban quản lý hoặc kỹ sư.
- Đồ nhẹ dễ bay: tấm che, ô dù, rèm tre, giá phơi gấp. Trước mùa mưa bão nên dọn hết vào trong.
- Chuông gió kim loại treo ở ban công tầng cao kêu suốt đêm trong gió mạnh. Nhiều hàng xóm khó chịu vì tiếng chuông của nhà khác hơn là vì bất cứ điều gì khác.
Nước: nhỏ xuống nhà dưới và đọng trong nhà mình
Ban công là nguồn tranh chấp hàng xóm quen thuộc ở chung cư, và phần lớn là chuyện nước:
- Tưới cây tràn chậu, nước chảy ra mép ban công rồi nhỏ xuống ban công nhà dưới. Mỗi chậu nên có đĩa lót, tưới vừa đủ.
- Đồ giặt phơi còn sũng nước nhỏ giọt xuống. Vắt kỹ hoặc dùng máy giặt có vắt mạnh.
- Lỗ thoát nước sàn ban công bị đất, lá cây lấp. Mưa lớn nước đọng tràn ngược vào nhà. Nên vệ sinh lỗ thoát mỗi tháng và trước mùa mưa.
Phơi đồ ở ban công: lời kiêng và chuyện thực tế
Lời kiêng hay nghe là không phơi quần áo, nhất là đồ lót, ở ban công trước cửa chính hoặc ban công phòng khách vì “che mất vượng khí”, “không sạch sẽ”. Bỏ lớp quan niệm, phần thực tế còn lại khá rõ:
- Đồ phơi dày đặc che mất ánh sáng vào phòng khách, chỗ người ta ngồi nhiều nhất ban ngày.
- Đồ ẩm phơi trong lô gia kín làm tăng độ ẩm trong nhà, mùa nồm càng rõ.
- Đồ lót phơi phía mặt tiền nhìn từ ngoài vào là chuyện riêng tư, nhiều nơi còn có quy định của toà nhà về việc phơi đồ ra mặt ngoài.
Cách xử hợp lý: giá phơi thấp hơn lan can, đặt ở góc ít che sáng nhất, đồ lót phơi phía trong. Lời kiêng và lẽ thường gặp nhau ở cùng một chỗ.
Cây ban công: chọn theo nắng, không theo tên
Người bán cây hay giới thiệu theo ý nghĩa: kim tiền để “giữ tiền”, lưỡi hổ để “trấn”, trầu bà để “thăng tiến”. Nhưng cây chết thì ý nghĩa nào cũng mất. Chọn theo ba câu hỏi:
- Ban công nhận nắng trực tiếp mấy tiếng mỗi ngày và vào buổi nào? Ghi lại một tuần trước khi mua.
- Gió mạnh tới đâu? Lá to mỏng rách tơi tả trong gió tầng cao; lá nhỏ dày chịu tốt hơn.
- Ai tưới, và khi đi vắng thì sao? Ban công nắng gắt hướng tây có thể làm chậu nhỏ khô kiệt trong một ngày hè.
Rau thơm, ớt, sả là lựa chọn vừa sống khoẻ ở ban công nắng vừa dùng được trong bếp. Với nhiều nhà, một chậu rau thơm xanh tốt có giá trị “đón khí” hơn một cây cảnh đắt tiền đang héo dần.
Vật phẩm ở ban công
Nếu muốn đặt một món phong thuỷ ở ban công, chọn món chịu được nắng, mưa và gió: đá tự nhiên, đồ đồng, gốm men cao lửa. Đồ gỗ, đồ dán keo, đồ sơn rẻ tiền phai màu và bong tróc rất nhanh ngoài trời. Đặt thấp, chắc, không đặt trên lan can. Món nào nặng mà đặt cao, hoặc nhẹ mà dễ bay, thì nên mang vào trong nhà.
Nói gọn lại
Ban công là nơi phong thuỷ và an toàn chạm nhau rõ nhất. Trước hết là trẻ nhỏ không leo được, chậu cây không rơi được, nước không nhỏ xuống nhà dưới. Sau đó mới đến chuyện cây gì, phơi đâu, đặt gì. Một ban công thoáng, sạch, có cây sống khoẻ đã là ban công “đón khí” tốt; còn ban công chất đầy đồ sát lan can thì món phong thuỷ đắt tới đâu cũng không bù lại được rủi ro.