Chỗ ngồi công sở không chọn được thì làm gì

Phần lớn lời khuyên về phong thuỷ nơi làm việc giả định rằng bạn được chọn chỗ ngồi: quay lưng vào tường, không ngồi dưới xà, không đối diện nhà vệ sinh, hướng bàn theo tuổi. Thực tế của người đi làm thì khác — chỗ ngồi do phòng nhân sự xếp, bàn là bàn hệ thống gắn liền nhau, và xin đổi chỗ vì lý do phong thuỷ là chuyện khó nói ra ở phần lớn công ty.

Bài này bàn cái làm được trong khuôn khổ đó: cải thiện chỗ ngồi mình đang có, xử lý mấy tình huống khó chịu phổ biến, và khi nào thì việc xin đổi chỗ là hợp lý.

Bắt đầu từ cái ảnh hưởng nhất: màn hình và ghế

Trước mọi chuyện bố cục, hai thứ này quyết định tám tiếng mỗi ngày của bạn nhiều hơn tất cả:

Mép trên màn hình ngang tầm mắt hoặc thấp hơn một chút. Màn hình đặt thấp làm cổ cúi cả ngày — đây là nguyên nhân rất phổ biến của đau cổ vai gáy ở dân văn phòng. Không có giá đỡ thì kê bằng ram giấy hoặc mấy cuốn sách, cách này dùng được và không tốn gì.

Ghế chỉnh cao sao cho chân đặt phẳng xuống sàn, đùi gần song song với mặt sàn, khuỷu tay khoảng vuông góc khi gõ phím. Ghế quá cao mà không dựa được chân thì kiếm một hộp giấy kê chân — nghe tạm bợ nhưng hiệu quả thật.

Khoảng cách màn hình khoảng một sải tay. Ngồi quá gần là thói quen của người mắt kém — nên đi khám mắt thay vì ngồi sát vào, vì ngồi sát làm mỏi mắt nhanh hơn.

Đây là những việc không cần xin phép ai và không ai phản đối.

Ngồi quay lưng ra lối đi — tình huống phổ biến nhất

Nguyên tắc cổ nói nên có chỗ dựa phía sau và thấy được cửa. Phần thực tế đằng sau nó khá dễ hiểu: ngồi quay lưng ra chỗ người qua lại thì luôn có một phần chú ý dành cho việc đề phòng sau lưng, và bị giật mình mỗi khi ai đó xuất hiện đột ngột bên cạnh.

Ở văn phòng mở thì đây là tình huống rất nhiều người gặp và không đổi chỗ được. Mấy cách chữa đã có người dùng:

Một tấm chắn thấp phía sau — nếu công ty cho phép. Không cần cao, chỉ cần đủ để lưng có ranh giới.

Xoay bàn hoặc xoay màn hình vài độ để tầm nhìn ngoại vi bắt được lối đi. Chỉ cần thấy chuyển động ở rìa mắt là não thôi cảnh giác — không cần nhìn thẳng.

Một vật phản chiếu nhỏ đặt cạnh màn hình. Nhiều người dùng một tấm gương nhỏ hoặc một mặt kim loại bóng để thấy phía sau. Đây là cách dân văn phòng truyền nhau, và nó giải quyết đúng vấn đề gốc.

Tai nghe thì giải quyết tiếng ồn nhưng làm vấn đề giật mình nặng hơn, vì bạn không nghe thấy người tới. Ai dùng tai nghe cả ngày thì càng cần một trong ba cách trên.

Ngồi dưới điều hoà, cạnh cửa, hoặc trong luồng gió

Đây là than phiền phổ biến nhất ở văn phòng Việt Nam và là thứ có thể nói thẳng với công ty vì nó thuộc về sức khoẻ, không phải sở thích.

Gió lạnh thổi liên tục vào đầu, gáy hoặc vai suốt tám tiếng dễ gây cứng cổ vai gáy và cảm lạnh. Cách chữa theo thứ tự: đề nghị chỉnh cánh đảo gió hướng lên trần cho gió toả đều; nếu không được thì tấm hướng gió gắn vào miệng gió là thứ rẻ và nhiều văn phòng đã lắp; cuối cùng là một chiếc khăn hoặc áo khoác mỏng — giải pháp cá nhân mà rất nhiều người phải dùng.

Ngồi cạnh cửa ra vào thì chịu gió lùa và người qua lại. Ngồi cạnh cửa sổ hướng tây thì chịu nắng chiều — rèm hoặc phim dán kính là việc của công ty, và đề nghị này thường được chấp nhận vì nó ảnh hưởng tới cả nhóm.

Ánh sáng: chói màn hình và thiếu sáng bàn

Hai lỗi ngược nhau, và cả hai đều làm mỏi mắt.

Chói xảy ra khi có nguồn sáng mạnh phía sau lưng bạn phản chiếu lên màn hình, hoặc khi cửa sổ ở ngay sau màn hình. Cách nhận ra: màn hình trông "bạc màu" và phải tăng độ sáng lên rất cao. Chữa bằng cách xoay màn hình vuông góc với nguồn sáng, hoặc nghiêng màn hình xuống một chút.

Thiếu sáng ở chỗ đọc giấy tờ thì thêm một đèn bàn nhỏ. Nhiều văn phòng chỉ có đèn trần và bàn nào ở góc thì tối hơn hẳn. Một đèn kẹp là khoản chi nhỏ và thường được công ty đồng ý.

Đặt đèn ở phía đối diện tay thuận để bàn tay không đổ bóng lên giấy.

Mấy kiêng kỵ hay nghe và cách hiểu thực tế

Ngồi đối diện nhà vệ sinh. Phần thực tế rõ: mùi, tiếng cửa đóng mở liên tục, và người qua lại. Chữa được bằng một chậu cây cao hoặc tấm chắn, và bằng việc đề nghị công ty kiểm tra quạt hút trong nhà vệ sinh — cái này thường là nguồn mùi thật và sửa được.

Ngồi dưới xà ngang hoặc dưới ống gió. Cảm giác đè từ mảng khối nặng trên đầu là có thật với nhiều người. Ở văn phòng thì hầu như không đổi được; cái làm được là tránh để đầu nằm chính giữa dưới nó khi có thể xê dịch ghế chút ít.

Ngồi cuối một hành lang dài hoặc đối diện cửa chính. Phần thực tế là gió lùa và việc bị nhìn thẳng. Một chậu cây cao hoặc kệ tài liệu đặt lệch giải quyết phần lớn cảm giác này.

Bàn quay lưng vào cửa sổ. Vấn đề thật là chói màn hình do ánh sáng sau lưng, đã nói ở trên.

Điểm chung: hầu hết các kiêng kỵ này đều có một phần thực tế kiểm được, và chính phần thực tế đó mới là thứ nên trình bày nếu muốn đề nghị công ty thay đổi gì.

Giữ bàn gọn — phần ít huyền bí nhất

Bàn bừa làm mất thời gian tìm đồ và làm đầu óc thấy nặng, và điều này thì không cần lý thuyết nào chứng minh. Vài việc cụ thể: dọn năm phút cuối mỗi ngày trước khi về; giấy tờ chia làm ba khay — đang làm, chờ, xong; dây điện gom lại bằng kẹp; và bỏ hết những thứ nhiều tháng không đụng tới.

Về chuyện đặt vật phẩm trên bàn: một hai món có ý nghĩa với mình thì tốt, nhiều quá thì thành chỗ bám bụi và chiếm mặt bàn. Ở môi trường công sở còn có một cân nhắc nữa — bàn quá nhiều đồ mang tính cá nhân đôi khi tạo ấn tượng không mong muốn, tuỳ văn hoá từng nơi.

Khi nào thì xin đổi chỗ là hợp lý

Đề nghị dựa trên sức khoẻ và hiệu quả công việc thì thường được lắng nghe; đề nghị dựa trên lý do phong thuỷ thì tuỳ nơi, và ở nhiều công ty là chuyện khó nói.

Cách trình bày có khả năng được chấp thuận cao nhất là nói bằng vấn đề cụ thể: "chỗ em ngồi gió điều hoà thổi thẳng vào gáy, em bị cứng cổ mấy tuần nay" hoặc "màn hình em bị chói do cửa sổ sau lưng, buổi chiều gần như không nhìn được". Cả hai đều là lý do thật và đều có giải pháp mà công ty làm được.

Còn nếu vấn đề thật là phong thuỷ thì đó là niềm tin riêng của bạn và bạn có quyền có nó — chỉ là khi đề nghị với công ty thì nên nói phần mà công ty xử lý được.

Tóm lại

Chỉnh màn hình và ghế trước, vì đó là thứ ảnh hưởng nhất và không cần xin phép ai. Ngồi quay lưng ra lối đi thì xoay màn hình vài độ hoặc dùng một vật phản chiếu nhỏ. Gió điều hoà thổi thẳng vào người là chuyện sức khoẻ, nói thẳng được. Và hầu hết kiêng kỵ ở công sở đều có một phần thực tế kiểm được — nắm phần đó thì vừa tự chữa được, vừa trình bày được với người khác.